sentimentdbank

,snewFebruari2008NUMMER16NieuwsbriefWettelijkeOnderzoekstakenNatuur&MilieuInditnummerWaaromwordtruimtelijkbeleidnietgewoonuitgevoerdKlimaatveranderinginLaag-NederlandOnvoldoendebelangstellinggrondeigenarenvoorparticuliernatuurbeheerWageningenIMARESterugvanexpeditienaardeZuidpoolAgrarischnatuurbeheerontwikkeltnatuurwaardennietAgrarischeNatuurverenigingenversterkeneffectiviteitagrarischnatuurbeheerProvinciesimplementerenomslaginhetnatuurbeleidverschillendNitraatuitspoelinginduinzandenlssgrondDUINin2008DuizendenmogelijkebodemkaartenomonzeonzekerheidweertegevenMilieu-enNatuurplanbureauenWOTNatuur&MilieuorganiserenKennismarktWaaromwordtruimtelijkbeleidnietgewoonuitgevoerdDeNatuurbalans2007presenteertdriecasusbeschrijvingenonderdenoemer"Signalenuitdepraktijk".
Hetzijnvoorbeeldenvangebiedenwaarverstedelijkingplaatsvindtterwijlerrijksbeleidisdatdittegenzoumoetengaan.
IndeIJsseldeltabijKampenwordtgebouwdineengebiedwaarvanjejekuntafvragenofdatwelpastbijdeklimaatbesten-digeinrichtingvanNederlanddiehetkabinetwil.
Hetgebiedligterglaagenalsstraksdezeespiegelstijgtenderivierenaanzwellendanzijnoverstromingennietuittesluiten.
Demaatschappelijkeeneconomischeeffectenzullendanineenverstedelijktgebiedgroterzijndanineengebiedzonderdieverstedelijking.
Iedereenkentdevoorbeeldenwel.
Somsinhetgroot,somsinhetkleinuitdeeigenbuurt.
Projectenwaargebouwdwordt,terwijldattochduidelijktegenhetbeleidingaat.
Hetgaatdanbijvoorbeeldombouweninhetrivierbed,bouweninbossen,bou-weninofvlakbijbeschermdenatuurgebieden.
HoekandattochWashetbeleiddanniethelderHaddendebestuurdersdangeenrechterugHetMilieu-enNatuurplan-bureaulietdatuitzoekenineenwatandertypeonderzoekdangebruikelijkindezekringen:bestuurskundigcasusonderzoek.
WOt'snewiseenuitgavevandeeenheidWOTNatuur&Milieu,onderdeelvanWageningenUR.
DezeNieuwsbriefbevatinformatieoverallewettelijkeonderzoekstakennatuurenmilieu.
Redactie:WichertjeBron&BramtenCateWOTNatuur&MilieuPostbus47,6700AAWageningenTel.
(0317)477844E-mail:info.
wnm@wur.
nlInternet:www.
wotnatuurenmilieu.
wur.
nlAbonnementAan-ofafmeldenvoordeNieuwsbriefkanuitsluitendviabovenstaandmailadres.
InformatieuitdezeNieuwsbriefmagwordenovergenomenmitsdebronwordtvermeld.
Nummer17vandeNieuwsbriefverschijntinApril2008PolderArkemheen-EemlandheefthetRijkaangewezenalsNationaalLandschap.
Openheidiseenvandekernkwaliteitenenduszoujezeggendatbouwenhieruitdenbozeis.
Maaroudeingewikkeldeafsprakenmeteenafvalverwerkingbedrijfovereenbaggerspecie-depotdatereerstwelentoentochweernietzoukomen,enafsprakentussengemeentenenprovincieoverhetwoningbouwprogramma,makendatdegemeenteAmersfoortendeprovincieUtrechttochgraagextrawillengaanbouwen.
IneenwigvanhetNationaalLand-schapzoudatprimapassen.
Ondanksdatdaarmeedeopenheiddeelsverlorengaat.
EnopdeVeluwehebbenoverheden,natuurbe-JoepDirkxenMelchertReudink:"Bestuurskundigonderzoekkanhelpenomnategaanwaarombepaaldbeleidnietwordtuitgevoerd"Foto:GuyAckermansGeertvanDuinhovenWOtDewaardevanbestuurskundigcasusonderzoekschermersenrecreatiesectorafsprakengemaaktoverhetverplaatsenvanrecreatiebe-drijven,de'GroeienKrimp'-afspraken:Diemoetenertoeleidendatverblijfsrecreatiebe-drijvenverdwijnenuitkwetsbaregebieden,doorzedekanstebiedenzicheldersopdeVeluwetevestigen,waarbijdebedrijvenophunnieuweplekookgroeikansenkrijgen.
Degroeiopdeenelocatiemoetechtergelijkzijnaandekrimpelders.
Daarbijzulleneronvermijdelijknatuurwaardenverdwijnenoplocatieswaargroeivanrecreatieplaatsvindt.
Tochzijnnatuurbeschermersenthousiast,wanterisnatuurwinstopdeplaatsenwaarderecreatiekrimpt.
Persaldoisernatuurwinst.
NietalleenhardegetallenBouwenineenlaaggelegendeltaenineenNationaalLandschapengeschuifmetverblijfs-recreatieineenNatura2000gebied.
Debeschrijvingenvandedriecasussenlatenzienhoehetwerkt,hoehetsomszoverkomt.
Hoebestuurderssomsookgeenanderekeuzehebben.
EndevoorbeeldenlatenookziendathetRijksomsgeenanderekeuzeheeftdantoekijkenterwijldeeigenrijksdoelennietgehaaldzullenworden.
Hetzijninzichtelijkeverhalen,maarvoordeNatuurbalanswelvrijnieuw.
Diebalansbestaattochvaakuitdemeerhardecijfers,grafiekenenaantallen.
VolgensMelchertReudinkvanhetMilieu-enNatuurplanbureauisinderdaadeenvandetakenvanhetMNPomteonderzoekenofderijksdoelenzijngehaald.
Endatkunjeuitreke-neninaantalhectaren,aantalsoorten,luchtkwaliteit,etc.
Reudink:"Maaropeengegevenmomentwiljeookwetenwaarombepaaldbeleidnietwordtuitgevoerdofdoelennietwordengehaald.
Bestuurskundigonder-zoekkandaarbijhelpen.
Maarikzegerwelbijdathetvooronsnogzoekenisnaareenjuistevormvanonderzoek.
Wezijnalsplanbureaugewendommethardecijferstekomenendatgeeftditsoortbestuurskundigonderzoekniet.
Wehebbeninterndanookdediscussieopgestartomtekijkenhoeweditsoortonderzoekmoetenuitvoerenenwelkeconclusiesjeeruitkunttrekken.
"DaarstaatvolgensReudinktegenoverdatcasustiekwelwaardevolkanzijnomdathetlaatzienhoeprocessenindepraktijkwerken.
Enjeneemtalsevaluatorookdemeer'zachte'waardenmeeennietalleende'harde'enmeetbarewaardenzoalsmilieufactorenenhectaren.
Hetisvolgenshemduszaakomditsoortonderzoekookmethodischgoedtegaaninbeddeninhetplanbureauwerk.
"Bijsommigenheerstdeangstdatdittypeonderzoeknietobjectiefgenoegis.
Omtoteengoedemetho-discheonderbouwingtekomen,zijnwenueenhandreikingcasustiekaanhetopzetten.
Daar-naastmoetdiehandreikingietszeggenoverdewaardevandecasustiek.
WantwatzeggendriebeschrijvingennuoverhetgeheelvanNederlandZijnzeillustratiefofishetallemaaltoevalligHoeselecteerjedecasussen"Rijkontbreektaanderegionaleonderhan-delingstafelDaaromaanonderzoekerJoepDirkxvandeWOTNatuur&MilieudevraagofdedriebeschrijvingenietszeggenoverwaaromnietallerijksbeleidwordtuitgevoerdGeefthetextrainzichtwaarmeebestuurdersietskunnenDirkx:"Ja,ikdenkhetwel.
Nadedecentralise-ringkomternujuistderoepommeercentralesturingdoorhetRijk.
Wijlatenziendatditsentimentonvoldoendeisuitgewerktendoordachtomookindepraktijkgoedtekunnenwerken.
WanthoedoejedatdanWeconstaterenindecasussendaterinregionalegebiedsprocessenallerleiambitiesvanRijk,provinciesengemeentenineenmengbekerwordengeroerd.
Vaaktegenstrijdigeambities.
OmdathetRijkdaaringeenkeuzesmaakt,geefthaarbeleidnauwelijksrichting.
AlshetRijkdeprovinciesdanooknogveelruimtelaatomhetsectoralebeleiduittewerken,danbepalendeprovinciesduslogischerwijshoedeinhoudvandemengbekereruitkomttezien.
Endaarinhoevennietpersederijksdoe-lenvoornatuurenlandschapdeboventoontevoeren.
HetRijkgaaterogenschijnlijkvanuitdathetrijksbeleidwelwordtmeegenomen.
Maardatgebeurtindepraktijknietaltijd.
Welbijdezogenaamdehardedoelen,zoalsdeBetuwelijn.
DanzorgthetRijkweldatzedierealiseert.
MaarnatuurenlandschaplaathetRijkeigenlijkhelemaaloveraanprovinciesengemeenten.
HetRijkspeeldeindecasusdiewijonderzochtennauwelijkseenrolaandeonderhandelingstafel.
Ofditmechanismeoveralzowerkt,ofdatwedriespecialevoorbeeldenhebbenonderzocht,datkunnenwenognietzeggen,maarhetgeeftdenkikwelgenoegstofomverderteonderzoeken.
"2WOt'snewNummer16-februari2008MeerinformatieDirkx,G.
H.
P.
etal.
,2007.
Deweerbarstigewerkelijkheidvanruimtelijkeordening.
CasustiekNatuurbalans2007.
WOt-rapport61.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
JoepDirkxetal.
,2008.
Deweerbarstigewerkelijkheidvanruimtelijkeordening.
TijdschriftLandwerk,februari2008(nr.
1).
Contact:joep.
dirkx@wur.
nl&melchert.
reudink@mnp.
nlDoorklimaatveranderingzullendestreekeigenidentiteitennatuur-enlandschapswaardenvanhetlaagveenland-schapafnemen.
Inkust-enrivierenland-schapvindennaastnegatieveookpositieveontwikkelingenplaats.
Omdenegatievegevolgenomtebuigen,zullenbestuurdersovernationaleeninternatio-nalebestuurlijkegrenzenheenmoetenkijken.
DatblijktuitonderzoeknaareffectenvanklimaatveranderingophetlandschapinLaag-NederlandvanAlterrainopdrachtvanhetMNPendeWOTNatuur&Milieu.
KustlandschapDetypischekenmerkenvanhetkustlandschapblijveninprincipeaanwezig.
Opveelplekkenzalhetopenkaraktervanhetlandschapverlorengaandoorverruigingenbosontwikkeling.
Erzaleengrootaantalnieuwewatertjesontstaan.
Daarnaastontstaateengroterareaalziltegras-landenvoorweide-enallerleigrasetendevogels.
RivierenlandschapDoorwaterafvoerpiekenzaldedoorstroomvanrivierenverderverbeterdworden.
Buitendijkswordenveelobstakelsgeruimd,watbetekentdathetlandschapweidserwordt.
Hetoudekleinschaligecultuurlandschaplijktgeentoekomsttehebbenengeheelteverdwijnen.
Binnendijkszullendewaterstaatkundigestruc-turengrotendeelsblijvenbestaan,lokaalvindendijkterugleggingenplaats.
Boerenschakelenoveropandereakkerbouwgewassenenwijn-bouwneemteenhogevlucht.
LaagveenlandschapVeelkenmerkenvanhetkarakteristiekelaag-veenlandschapkomenonderdruktestaan.
Deverscheidenheid,biodiversiteitenweids-heidnemenaf.
Devaarpolderstructuurzalafnemenendaarmeedestreekeigenidentiteit.
Erontstaatmeerverrommeldlanddatverruigtenverbost.
AanpakOmdeontwikkelingentesturenmoetzowelnationaalalsinternationaaloverbestuurlijkegrenzenheenwordengekeken.
Bestuurdersmoetenmethetwatermeedenken.
Hierinpastcreatiefomgaanmethetwatersysteem,bij-voorbeelddoorcreatieverkustbeheer,cyclischpolderen1,omhoogboeren2eninvestereninspongiteit3.
/WB1Ontwikkeleenpolderviaondiepopenwaternaarveenlandomhemdaarnaweerintepolderen.
2Landbouwsysteemopveengronddatopdenduurleidttotmaaiveldstijginginplaatsvandaling.
3Eigenschapvanhetlandschapomneerslagoptevangenenvasttehouden.
KlimaatveranderinginLaag-NederlandMeerinformatieCorporaal,A.
etal.
,2007.
Klimaatverande-ring,eennieuwecrisisvooronzeland-schappenWOt-rapport51.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:albert.
corporaal@wur.
nlWOt'snewNummer16-februari20083Tot2018wilvijftienprocentvandegrondeigenaren,goedvoor18.
000hectaregrond,deelnemenaannatuurbe-heer.
Dedoelstellingvanhetrijkisechter42.
000hectareenwordtmetdehuidigebelangstellingdusnietgehaald.
DatblijktuitonderzoekvanhetLEIenGeelenConsultancyinopdrachtvanhetMilieu-enNatuurplanbureauendeWOTNatuur&Milieu.
Sindseindjarennegentigiseenomslagingezetinhetnatuurbeleid.
DezeomslaghoudtindatbeheervandeEcologischeHoofdstructuur(EHS)meerplaatsvindtdoorparticulierenenagrarirsendatmindergrondverworvenwordtdoorterreinbeherendeorganisatieszoalsNatuurmonumenten,deProvincialeLandschap-penenStaatsbosbeheer.
HetMNPkreegvanuithetministerievanLNVdevraagdeomslagvanhetnatuurbeleidteevalueren.
Eénvandeaspectenvandezeevaluatierichtzichopdebereidheidvangrondeigenaren(particulierenenagrarirs)omdeeltenemenaanhetbeheervannatuur.
Landbouwgrondwordtomgezetingrondmetdefunctienatuur.
Dezeomzettinggaatgepaardmeteenwaardedalingvandegrond,waarvoordeeigenarencompensatieontvangen.
HetLEIvoerdedezeevaluatieuitinopdrachtvanhetMNPendeWOTNatuur&Milieu.
Uithetonderzoekblijktdatvijftienprocentvandegrondeigenarendekomendetienjaarwildeelnemenaannatuurbeheer.
Achttienduizendhectarelandbouwgrondwordtdoordezegrond-eigenarenomgevormd.
Dedoelstellingvoor2018isechterruim42.
000hectare.
Debelangstellingisdusnietvoldoende.
Inzettenvancommunicatieeninformatie-voorzieningkandeelnamewellichtstimuleren.
Ongeveerdehelftvanallegrondeigenarenisnietbekendmetdesubsidiesdiezevooreenomvormingvangrondkunnenkrijgen.
Ookisergebrekaankennisoverproceduresenhoogteencontinuteitvandesubsidies.
/WBMeerinformatieLeneman,H.
etal.
,2007.
Marktonderzoekondergrondeigenarenovernatuuraanleg:methoden,resultatenenimplicatiesvoorbeleid.
Achtergronddocumentbij'Evaluatieomslagnatuurbeleid'.
WOt-rapport53.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:hans.
leneman@wur.
nlOnvoldoendebelangstellinggrondeigenarenvoorparticuliernatuurbeheerWichertjeBronVaneindnovembertotbeginfebruariwaseenteamonderzoekersvanWageningenIMARESopexpeditienaarAntarctica.
DegroepmetJanAndriesvanFranekeraanhethoofddeedonder-zoeknaarderelatietussenaantallentoppredato-ren,zoalszeevogelsenzeezoogdieren,endehoeveelheidprooiindebovenstewaterlaagvandedeelsmetzeeijsbedekteLazarevZee.
Hiervoorwerdeenspeciaalijsnet,deSUIT('SurfaceandUnderIceTrawl')ingezet.
WageningenIMARESterugvanexpeditienaardeZuidpoolGedurendedenachtelijkeurenwerdhetnetuitge-zet,waarnameteenonderwatercameradevangstvandekrillwerdvastgelegd.
Krilliseengarnaalachtigdiertjedateenbelangrijkevoed-selbronisvoorwalvissen,pingunsenrobben.
Nahetbinnenhalenvanhetnetwerddekrilluitgesorteerd,geteldengemeten.
Dezenetvangstentoondentelkensweeraanhoebelangrijkhetijsmilieuvoordevoedselketensis.
NaastdekrillvangstleverdedeSUIThetbewijsdateengroteverscheidenheidaananderprachtigdierenlevenwordtaangetrokkendoordealgengroeiaandeonderkantvanhetijs.
Verschillendediertjesmetillusterenamenwaaronderborstelwormen,vlokreeftenenvleugelslakkenwerdenaangetroffen.
Hetteamhieldtijdenshetonderzoekeenweblogbijophttp://pooljaar.
nl/poolijs.
Hierkuntualleontwikkelingeninwoordenbeeldnogeensterugzienenlezen.
4WOt'snewNummer16-februari2008AgrarischeNatuurverenigingenversterkeneffectiviteitagrarischnatuurbeheerAgrarischnatuurbeheerdraagtwelbijaanhetbehoudvannatuurwaarden,maarnietaandeontwikkelingervan.
Datgeldtvoordelichtemaarookvoordezwarebeheerpak-ketten.
DatisdeuitkomstvaneenevaluatievanhetagrarischnatuurbeheerdoorAlterrainopdrachtvanhetMilieu-enNatuurplan-bureauendeWOTNatuur&Milieu.
HetMilieu-enNatuurplanbureauvoerdeeenecologischeevaluatieuitvanhetagrarischnatuurbeheerzoalsdatisvastgelegdinhetProgrammaBeheerenderegelingStaatsbos-beheer.
Eénvandevragendieindezeevaluatiespeeldenisinhoeverredebotanischedoelenvoorgraslandenwordengerealiseerd.
Desoortenrijkdomenderealisatievannatuurdoelennementoemetdezwaartevanhetbeheer.
Echter,deontwikkelingenoverdeafgelopentwintigtot25jaarzijnzeerbeperkt.
Grofweggesteldisdesituatieconstantgebleven,metuitzonderingvanhetregulieragrarischbeheerwaareenachteruitgangplaatsvindt.
Hetagrarischnatuurbeheerdraagtduswelbijaanhetbehoud,maarnietaandeontwikkelingvannatuurwaarden.
Ophetgebiedvanbeheerblijkenmeerdereproblementespelendievaakontstaandoorhetlandelijke,uniformekaraktervanderegelingen.
Externefactoren,waardebeheerdergeeninvloedopheeft,zoalsvermestingenwaterhuishouding,zorgenersomsvoordatdoelennietgehaaldkunnenworden.
ProgrammaBeheersteltlandelijkedoelenopdiegeenrekeninghoudenmetdeeigenheidvangebieden.
Eenanderprobleemisdaterzekereenrelatieistussenbeheerenhetverdwijnenvansoorten.
Voorhetverschijnenvansoortenisvaakechtermeernodigdaneengoedbeheer,bijvoorbeeldeengoedontwik-keldezaadbankofgoedebereikbaarheidvanuiteennabijgelegengroeiplaats.
Hetmogelijkmakenvanmaatwerkkaneenoplossingzijn,maarmaakttegelijkdeuitvoeringvanderegelingencomplexer.
WellichtbrengtdeovergangvanderegelingvanRijknaarProvinciesechtergoedemogelijk-hedenmetzichmee.
/WBAgrarischnatuurbeheerontwikkeltnatuurwaardennietAgrarischeNatuurverenigingendiecollectievecontractenafsluitenvooragrarischnatuurbeheer,nemendaarnaastmeermaatregelenomheteffectvandiecontractenteversterken.
Datisdeopval-lendeuitkomstvaneenevaluatievanhetProgrammaBeheerdoorCLMOnderzoek&AdviesinopdrachtvanhetMilieu-enNatuurplanbureauendeWOTNatuur&Milieu.
HetMilieu-enNatuurplanbureauheefteenecologischeevaluatieuitgevoerdvanhetagrarischnatuurbeheerzoalsdatisvastgelegdinhetProgrammaBeheer.
Eénvandevragendieindezeevaluatiespeelden,ishoedeactiviteitenvanAgrarischeNatuurverenigingen(ANV's)enhunkoepelskunnenbijdragenaanhetvergrotenvandeecologischeeffectiviteitvanhetProgrammaBeheer.
UitdeevaluatieblijktdatANV'sdieeencollectiefcontracthebbenafgeslotenvoorweidevogel-enslootkantbeheer,meermaatregelennemenomdeeffectiviteitvanhetagrarischnatuurbeheertevergroten.
Ditkunnenmaatregelenzijndiedirecteenbijdrageleverenaanwaterinhetveldgebeurt,zoalshetafsluitenvancontractendieecologischgezienopdejuisteplaatsliggen.
Enmaatrege-lendieindirectbijdragen,zoalsverbeterenvanhetkennisniveaudoorhetgevenvaneencursusagrarischnatuurbeheer.
ProvinciesenhetministerievanLNVwordtdanookaanbevolenmeercollectievecontractenmogelijktemaken.
Dezezoudenzichnietalleenopweidevogel-enslootkantbeheer,maarookoplandschapselementenkunnenrichten.
AgrarischeNatuurverenigingenspeleneenbelangrijkerolindeuitvoeringvanhetProgrammaBeheer.
Nederlandtelttegende150ANV's,waarvanongeveeréénopdetienagrarirslidis.
/WBMeerinformatieOerlemans,N.
etal.
,2007.
MeerwaardeagrarischenatuurverenigingenvoordeecologischeeffectiviteitvanProgrammaBeheer.
Ecologischeeffectiviteitregelingennatuurbeheer:Achtergrondrapport3.
WOt-rapport52.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
MeerinformatieMelman,Th.
C.
P.
etal.
,2007.
Veldonder-zoekeffectiviteitnatuur-gerichtbeheervangraslanden.
Ecologischeeffectiviteitregelingennatuurbeheer:Achtergrondrap-port2.
WOt-rapport56.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:dick.
melman@wur.
nlContact:AdriaanGuldemond,CLME-mail:guldemond@clm.
nlWOt'snewNummer16-februari20085Elkeprovincievolgtvoorderealisatievandeomslagzijneigenaanpak.
Erzijnprovinciesdienauwelijksinitiatievenvoorparticuliernatuurbeheerzoalsbegelei-ding,voorlichtingofhetvoerenvaneengroenloketontplooienenprovinciesdieveelinitiatievenontwikkelen.
Beidegevenechtergeengarantieopeenhogeoflagerealisatievanhetnatuurbeleid.
Derealisatiewordtbepaalddoorveleanderefactorendiebuitendemogelijkhe-denvandeprovinciesliggen.
Vooralhetaanbodvangrondisbepalendvoorhetsucces.
KansrijkheidSindseindjarennegentigiseenomslagingezetinhetnatuurbeleid.
DezeomslaghoudtindatbeheervandeEHSmeerplaatsvindtdoorparticulierenenagrarirsendatmindergrondverworvenwordtdoorterreinbeherendeorganisatieszoalsNatuurmonumenten,deProvincialeLandschappenenStaatsbosbeheer.
HetRijkheeftinhetkadervandedecentralisa-tievanhetnatuurbeleiddeprovinciesgevraagddezeomslagverderintevullen.
HetMilieu-enNatuurplanbureaukreegvanuithetministerievanLNVdevraagdeomslagvanhetnatuurbeleidteevalueren.
Eénvandeaspectenvandezeevaluatierichtzichopdevormgevingvanhetbeleiddoordeprovinciesenwatditbetekentvoordekansrijkheidvanhetnatuurbeleid.
HetLEIvoerdedezeevaluatieuitinopdrachtvanhetMNPendeWOTNatuur&Milieu.
KnelpuntenAlleprovincieservarenknelpuntenbijderealisatievandeomslag.
Zegevenaandatdeproceduresrondomdefunctieveranderingtelangentegecompliceerdzijn.
DaarnaastnoemenzeeengebrekaaninformatievandeDienstLandelijkGebiedendeDienstRege-lingenoverdezefunctiewijzigingalsbelangrijkknelpunt.
Provinciesgaanpragmatischommetdeecologischecriteriabijparticuliernatuurbeheer.
Ditbetekentdatparticulierendezelfdemogelijkhedenvoornatuurbeheerhebbenalsdeterreinbeherendeorganisaties.
Ineenaantalprovincies,zoalsinUtrecht,wordthetparticuliernatuurbeheerruimtelijkingevuld.
Zozijndoorparticulierensommigerandvoor-waardenvoornatuur,zoalsintegraalwaterbe-heerineengebied,moeilijkterealiserenenwordtdoordeprovinciedevoorkeurvoorter-reinbeherendeorganisatiesuitgesproken.
/WBProvinciesimplementerenomslaginhetnatuurbeleidverschillendNitraatuitspoelinginduinzandenlssgrondMeerinformatieVerburg,R.
W.
,etal.
,2007.
Beleidvoorparticuliernatuurbeheerbijprovincies.
Achtergronddocumentbij'Evaluatieomslagnatuurbeleid'.
WOt-rapport59.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:rene.
verburg@wur.
nl6WOt'snewNummer16-februari2008OpverzoekvanhetministerievanLNVheeftdeCommissievanDeskundigenMeststoffenwet1(CDM)voorduin-enzeezandenvoorlssgrondbepaaldofdenitraatnormvoordezegrondendoorbemestingwordtoverschredeneninwelkemateeenstikstofoverschotuitspoeltnaarhetgrond-enoppervlaktewater.
Deuitspoelingverschilttussengrondsoortenenvormenvanbodemgebruik.
Deuitspoelings-fractievoorbouwlandoplssgronddientvoorlopigvastgesteldtewordenop66%vanhetstikstofoverschot.
OpbasishiervanstellendeministeriesvanLNVenVROMdenieuwestikstofbemestingsnormenvoorlssgrondvast.
Voorhetduinzandgebiedhoevendenormennietaangescherptteworden.
Destikstofgebruiksnormenvoorakkerbouw-entuinbouwgewassenwordenin2008aangepastomtekunnenvoldoenaandeEuropesedoelstellingvoordenitraatconcentratieinhetbovenstegrondwater(50mgnitraatperliter).
Bollenperceleninduin-enzeezandgebiedDenitraatconcentratieindebovenstemetervanhetgrondwateronderbollenperceleninhetduin-enzeezandgebiedligtgemiddeldveronderde50mgnitraatperliter.
DeCDMadviseertdaaromomdestikstofgebruiksnor-meninhetduinzandgebiedvooralsnognietaantescherpen.
BouwlandoplssgrondenDenitraatconcentratieinhetbodemvochtvanbouwlandoplssgrondenismeestalhogerdan50mgnitraatperliter.
DeCDMsteltdaaromvoordeuitspoelingsfractievoorbouwlandoplssgrondvoorlopigvasttestellenop66%vanhetstikstofoverschot.
Ditbetekentdatvoordeberekeningenvandestikstofgebruiksnormenvoorakkerbouw-entuinbouwgewassenoplssgrondervanwordtuitgegaandat66%vanhetstikstofoverschotalsnitraatuitspoelt.
/WBDUINin2008GerardNienhuisHetprojectDUIN(DuurzameInformatie-voorzieningMilieu-enNatuurplanbureau)streeftervoortdurendnaardebrugtussenhetMilieuenNatuurplanbureauendeWOTNatuur&Milieuteversterken.
Ditmetalsdoelallerelevante,vooralruimtelijke,informatiezoeenvoudigmogelijktekunnenverwerkeninpublica-tiesvanhetMNP.
In2007zijninBilthovenenWageningenweertalvanactiviteitengeweestinditkader,waarvaneenaantalin2008eenvervolgkrijgen.
Hetmeestzichtbaarwarende'masterclasses'ophetMNPinhettweededeelvanhetjaar.
Indezemasterclasseszijnde(technische)insenoutsvandemeestgebruikteencomplexeruimtelijkebestandenbesproken.
BestandenmetillusterenamenalsGIAB,LGN,HGN,(infrarode)luchtfoto's,LISAenhetbestandBodemgebruikvanhetCBS.
Dereactieswarenzopositiefendeopkomstzogrootdatdemasterclassesvanafmaart2008eenvervolgkrijgen.
OokishetaantalgezamenlijkeruimtelijkebestandenvanhetMNPendeWOTNatuur&Milieuweeruitgebreid.
Zezijnvooriedereentevindenophttp://duin.
natuurgegevens.
nl.
Inloggenhoeftniet,jekuntvoordemeestgebruiktezakendirectaandeslag.
NaastbestandenzijnookvoorbeeldkaartjesenbeschrijvingentevindenopditDUIN-portaal.
HetDUIN-projectteamisvoortdurendbezigomtekijkenhoedeinformatievoorzieningnogbeter,makkelijker,efficinterenleukerkan.
In2008wilhetteamhaarklantenhiermeerbijbetrekken.
Watwiliedereen,hoekanDUINdaaraanbijdragenenwatkunnenwealsWOTNatuur&MilieuenMNPvanelkaarleren.
/WBVoorvragenoverhetgebruikvanbestandenkancontactwordenopgenomenmetGuidoVonkofmetKeesSchotten.
E-mail:guido.
vonk@wur.
nl,telefoon:(0317)474319.
E-mail:kees.
schotten@mnp.
nl,telefoon:(030)2743359.
MeerinformatieVelthof,G.
L.
enB.
Fraters,2007.
Nitraatuit-spoelinginduinzandenlssgrond.
WOt-rapport54.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:gerard.
velthof@wur.
nlWOt'snewNummer16-februari20087DuizendenmogelijkebodemkaartenomonzeonzekerheidweertegevenDeBodemkaartvanNederlandendaarvanafgeleidethematischebodemkaartenwordeninmodelstudiesvaakalsfoutloosbeschouwd,ondanksdatonzebodemgeo-grafischekennisbeperktis.
Omdebijdragevandebodemkaartaandeonzekerheidoverdemodeluitvoertebepalen,isbehoefteaaneengrootaantalmogelijkekaartenperbodemkenmerk,diesamendekansverdelingvanhetbodemkenmerkkarakteriseren.
Onder-zoekersvanAlterrahebbeninopdrachtvanhetMilieuenNatuurplanbureauendeWOTNatuur&Milieudriemethodenvoorhetsimulerenvanbodemkaartennaastelkaargezet.
OnzekerheidDeBodemkaartvanNederland1:50.
000geefteengoedbeeldvandeliggingvanbodemtypeninNederland.
Debodemkaartisechternietvolmaakt,omdatzeisgebaseerdopbeperktekenniseninformatie.
TochwordendeBodemkaartvanNederlandendaarvanafgeleidethematischebodemkaarten1DeCDMiseenonafhankelijkewetenschappelijkecommissiediehetministerievanLNVadviseertoverdeonderbouwingvandeMeststoffenwet.
ZebestaatuitvijfhooglerarenvandrieNeder-landseuniversiteiten.
DeCDMressorteertonderdeWOTNatuur&Milieu.
kwantitatievebodemkenmerkentesimuleren.
Voorhetsimulerenvankaartenvancategori-schebodemkenmerkenzoalsbodemtype,tex-tuurklasseengrondwatertrap,isdeKriging-benaderingechterveelmindergeschikt,enzijndeBMEenMRF-benaderingaantrekkelijkealternatieven.
Opditmomentzijndetoepas-singsmogelijkhedenvandezetweealternatie-vennogbeperkt,voorBMEvanwegedelangerekentijd,envoorMRFvanwegeproblemenmethetcalibrerenvanhetkansmodel.
DeBME-benaderingbiedtverdergoedemoge-lijkhedenomkwantitatievebodemkaartentesimulerenwanneerwerekeningwillenhoudenmetverschillenin'hardheid'(onzekerheid)vandebeschikbareinformatie.
/BtCDeWOTNatuur&Milieugeeftdriereeksenpublicatiesuit:WOt-studies,WOt-rapportenenWOt-werkdocumenten.
Eenvolledigoverzichtvanverschenenpublicatiesistevindenopdewebsite:www.
wotnatuurenmilieu.
wur.
nl.
PublicatiesvandeWOTNatuur&Milieuzijnookteverkrijgenbijhetsecretariaat.
Postadres:Postbus47,6700AAWageningen.
Bezoekadres:Droevendaalsesteeg3,GebouwGaia,kamerC.
002.
E-mail:info.
wnm@wur.
nlTelefoon:(0317)477844HetMilieuenNatuurplanbureauendeWOTNatuur&Milieuorganiserenop3april2008bijhetMNPinBilthoveneenKennismarkt.
OpdezemarktwordenvraagenaanbodrondhetonderbouwendonderzoekvanWageningenURvoorhetMNPbijelkaargebracht.
OnderzoekersvanWageningenURpresenterenaandehandvanpostersderesultatenvanhetonderbouwendonderzoekvoorhetMNPuit2007voordemakersvandeMNP-productenenalleanderegenteresseerdeMNP-mede-werkers.
DeKennismarktisingedeeldrondeenaantalthema's:Biodiversiteit,Landschap,MilieuenNatuurplanbureauenWOTNatuur&MilieuorganiserenKennismarkt8WOt'snewNummer16-februari2008gebruiktvoorallerleitoepassingen,zoalslandgebruikplanningenhetmilieubeleid.
Eendiscussiebijnatienjaargeledenoverdekwaliteitvanmilieumodellen,leiddetotvragenoverdekwaliteitvanbodemkaarten.
HetMNPendeWOTNatuur&Milieuwildenwetenhoedeonzekerheidindebodemkaartbijdraagtaandeonzekerheidindeuitkomstenvanmodellendiedebodemkaartalsinvoergebruiken.
OnderzoekersvanAlterrahebbenperbodem-kenmerkeenreeksbodemkaartengesimuleerddievervolgenséénvoorééngebruiktzijnalsmodelinvoer.
Zokrijgenweeengrootaantalmogelijkewaardenvandemodeluitvoerdiesamenonzeonzekerheidoverdemodeluitvoerweergeven.
DriebenaderingenInditonderzoekzijndriebenaderingenbekekenwaarmeereeksenvanbodemkaartenkunnenwordengesimuleerd.
DezedriebenaderingenzijnKriging,deBayesianMaximumEntropy(BME)endeMarkovRandomFields(MRF)benadering.
WekunnenconstaterendatdeKriging-benaderinggoedisuitontwikkeld.
DezebenaderingheeftzijnnutalvaakbewezenomMilieu,Bestuur&samenleving,enEconomischecontext.
DeKennismarkt2008isdèontmoetingsplekvoorWageningseenBilthovenseonderzoekersomopeeninformelemanierinformatieuittewisselenenhetnetwerkteverstevigen.
/BtCMeerinformatieBrus,D.
J.
enG.
B.
M.
Heuvelink,2007.
TowardsaSoilInformationSystemwithquantifiedaccuracy.
Threeapproachesforstochasticsimulationofsoilmaps.
WOt-rapport58.
WOTNatuur&Milieu,Wageningen.
Contact:dick.
brus@wur.
nlMeerinformatieisteverkrijgenbijhetsecretariaatvandeWOTNatuur&Milieu:info.
wnm@wur.
nlTelefoon:(0317)477844